Badania genetyczne, co warto wiedzieć?

Odsłony: 878

Badania genetyczne cechują się określoną specyfiką, którą warto znać chcąc zagwarantować optymalny przebieg procedury pozyskania materiału do badania oraz interpretacji wyników.

Informacje ogólne

Badania genetyczne w weterynarii mają wiele różnorodnych zastosowań. Oprócz diagnostyki w kierunku określonych chorób dziedzicznych wśród najczęściej wykonywanych badań wymienić należy genetyczne ustalanie umaszczenia oraz sporządzanie profili genetycznych (profil DNA), a także potwierdzanie pokrewieństwa. Zaleca się, aby materiał do badania pobierany był i przesyłany do laboratorium przez lekarza weterynarii. Nawet w przypadkach mniej istotnych z medycznego punktu widzenia, takich jak chociażby badanie w kierunku umaszczenia, lekarz weterynarii pobierając odpowiedni materiał potwierdza tożsamość zwierzęcia oraz odpowiednio oznacza próbkę.

Materiał do badania

Psy i koty:
Krew EDTA, optymalna ilość to ok. 1 ml. Sam transport nie jest czynnikiem krytycznym, gdyż próbka nie wymaga chłodzenia podczas transportu. Alternatywnym rozwiązaniem jest wymaz z policzka (bez podłoża transportowego). W celu uniknięcia zanieczyszczenia wymazu obcym DNA, przed pobraniem należy zastosować co najmniej dwugodzinną karencję pokarmową (jest to szczególnie ważne w przypadku młodych karmionych przez matkę) oraz odizolować zwierzę od innych zwierząt. Materiał najlepiej pobierać przy użyciu jednorazowych rękawiczek zmieniając je, jeżeli pobierany jest od kilku różnych zwierząt.

badania genetyczne pies i kot

Konie:
Również w tym przypadku materiałem z wyboru jest 1 ml krwi z EDTA. Zamiennie można pobrać ok. 20-25 włosów z grzywy lub ogona wraz z korzeniem i cebulką (uwaga: korzeń jest ważny, ponieważ zawiera DNA).

badania genetyczne koń

Wypełnienie zlecenia badania

Zawsze należy podać rasę zwierzęcia, ponieważ w przypadku niektórych chorób (np. dystrofii mięśniowej) za wystąpienie danej choroby u poszczególnych ras odpowiedzialne są różne mutacje. Dane wskazane w zleceniu znajdują odzwierciedlenie w wyniku badania. Uzupełnienie bądź zmiana danych możliwa jest jedynie w szczególnych przypadkach. Aby w wyniku znalazły się pełne dane zwierzęcia, do zlecenia można dołączyć kopię rodowodu.

zlecenie nadania genetycznego

Certyfikaty

Wystawienie certyfikatu możliwe jest wyłącznie w przypadku kiedy lekarz weterynarii dokonuje pobrania i jest tym samym oficjalnie osobą potwierdzającą tożsamość zwierzęcia. Ważne jest, aby w takim wypadku dane zwierzęcia były jednoznaczne i prawidłowe (imię zwierzęcia oraz numer chipa i/lub numer księgi rodowodowej), gdyż w przeciwnym razie certyfikat taki będzie bezużyteczny dla właściciela zwierzęcia.

Czas trwania badania

Większość badań genetycznych wykonywanych w naszym laboratorium trwa ok. 5-7 dni roboczych. W sporadycznych przypadkach czas oczekiwania może wydłużyć się do kilku tygodni, głównie wówczas, gdy badanie wykonywane jest we współpracy z innym laboratorium. Na wynik badania w zakresie pochodzenia i pokrewieństwa czeka się z reguły ok. 2 tygodni.

Od kiedy można wykonać badanie genetyczne?

Zasadniczo badania genetyczne można wykonywać już w pierwszych dniach życia, ponieważ odczyt kodu genetycznego możliwy jest już na tym etapie, a sam kod pozostaje niezmienny przez całe życie. Dotyczy to każdego rodzaju materiału – niezależnie od tego, czy będzie to próbka krwi, wymaz z policzka czy sierść. Pobierając wymaz z policzka u najmłodszych zwierząt karmionych przez matkę należy pamiętać, aby odizolować zwierzę od matki na co najmniej 2 godziny przed pobraniem, co pozwala zagwarantować, że wymaz nie będzie zanieczyszczony materiałem biologicznym matki.

pobieranie materiału genetycznego

Na ile pewny jest wynik badania genetycznego?

Testy genetyczne dają pewność na poziomie powyżej >99%, dzięki czemu zaliczają się do najbardziej wiarygodnych metod badania. Każdy test genetyczny potwierdza lub wyklucza obecność określonej mutacji. Nie określa on jednak, czy i kiedy, ani z jaką intensywnością wystąpi dana choroba. Wynik uzyskany na podstawie wymazu z policzka daje taką samą pewność jak wynik uzyskany na podstawie próbki krwi.
Niekiedy wymaz z policzka może zawierać zbyt małą ilość DNA, co uniemożliwia badanie. W takich przypadkach zaleca się pobranie i dosłanie próbki krwi z EDTA bądź ponownego wymazu z policzka. Nie ma możliwości uzyskania nieprawidłowego wyniku ze względu na niewystarczającą ilość DNA.

Jak odbywa się wprowadzanie nowych testów na rynek i na ile są one wiarygodne?

Nowe testy są z reguły wynikiem działalności badawczej. Jeżeli dany problem medyczny został dostatecznie zdefiniowany, porównuje się ze sobą genomy zwierząt tej samej rasy obciążonych i nieobciążonych chorobą, a następnie bada się prawdopodobieństwo, iż stwierdzona zmiana genetyczna wywołuje zmiany kliniczne. Dzięki intensywnej współpracy z jednostkami badawczymi z całego świata jesteśmy w stanie zaoferować zwalidowane, a tym samym wiarygodne testy w stosunkowo krótkim czasie od ich opracowania.

Facebook

Subscribe to our newsletter

lista mailingowa BTB obslugiwana jest przez FreshMail